|
|
Bấm PLAY nghe "Maritza" do Sylvie Vartan hát. (Nếu không thấy mũi tên, để cell phone nằm ngang hay zoom màn hình sẽ thấy.)
[Couplet 1]
La Maritza c'est ma rivière
Comme la Seine est la tienne
Mais il n'y a que mon père
Maintenant qui s'en souvienne
Quelquefois
De mes dix premières années
Il ne me reste plus rien
Pas la plus pauvre poupée
Plus rien qu'un petit refrain
D'autrefois :
[Refrain]
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
[Couplet 2]
Tous les oiseaux de ma rivière
Nous chantaient la liberté
Moi je ne comprenais guère
Mais mon père lui savait
Écouter
Quand l'horizon s'est fait trop noir
Tous les oiseaux sont partis
Sur les chemins de l'espoir
Et nous on les a suivis
À Paris
[Pont]
De mes dix premières années
Il ne reste plus rien, rien
[Pré-refrain]
Et pourtant les yeux fermés
Moi j'entends mon père chanter
Ce refrain :
[Refrain]
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
La-la-la-la-la-la, la-la-la-la-la-la
Sợi Dây Chuyền
Nhà văn Pháp Guy de Maupassant (1850 -1893)
- Nàng là một trong những cô gái xinh đẹp và quyến rũ, được sinh ra tựa như là một sự nhầm lẫn của số phận, trong một gia đình viên chức quèn.
Nàng chẳng có của hồi môn, chẳng có kỳ vọng nào, cũng chẳng có phương cách nào để được biết đến, được thấu hiểu, được yêu thương hay được cưới hỏi bởi một người đàn ông giàu sang và danh giá; và thế là, nàng đành chấp nhận
kết hôn với một viên chức hạng thấp tại Bộ
Giáo dục.
Nàng ăn mặc giản dị bởi chưa bao giờ nàng có đủ điều kiện để sắm sửa những bộ đồ đẹp đẽ hơn, và cảm thấy mình bất hạnh khôn nguôi, cứ như thể nàng đã từng là một người giàu có vậy.
Phụ nữ không bị ràng buộc bởi đẳng cấp hay giai cấp; vẻ đẹp, sự duyên dáng và sức quyến rũ tự nhiên của họ có thể thay thế cho sự xuất thân bất cứ từ đâu và dòng dõi của họ.
Sự tinh tế bẩm sinh, nét thanh lịch tự nhiên cùng trí tuệ sắc sảo chính là những yếu tố định đoạt vị thế của họ trong xã hội, và biến những cô con gái của thường dân trở nên ngang hàng với những quý bà cao sang nhất.
Nàng đau khổ triền miên, luôn cảm thấy rằng mình xứng đáng được hưởng mọi sự tinh tế và xa hoa của cuộc đời. Nàng đau khổ vì sự nghèo nàn của ngôi nhà mình mỗi khi nhìn vào những bức tường cáu bẩn, những chiếc ghế sờn cũ và những tấm rèm cửa xấu xí.
Tất cả những thứ ấy, những thứ mà một người phụ nữ khác cùng đẳng cấp với nàng thậm chí sẽ chẳng buồn để ý tới, lại giày vò nàng và khiến nàng nảy sinh lòng oán giận.
Nàng mơ về những căn nhà ấm cúng, treo đầy những tấm thảm dệt phương Đông, được chiếu sáng từ phía trên bởi những ngọn đuốc đặt trong giá đỡ bằng đồng; nơi hai người hầu cao lớn, mặc quần ống túm ngang gối, đang ngủ gà ngủ gật trên những chiếc ghế bành đồ sộ, lơ mơ vì hơi ấm ngột ngạt tỏa ra từ lò sưởi.
Nàng mơ về những căn phòng khách rộng lớn, bài trí bằng những tấm lụa cổ quý hiếm, những món đồ nội thất thanh tao chất đầy những vật trang trí vô giá; nàng mơ về những căn phòng nhỏ hơn, đầy mời gọi và ngát hương thơm, được dành riêng cho những buổi trò chuyện khi chiều tà cùng những người bạn thân thiết, những người đàn ông danh tiếng, được săn đón, mà mọi phụ nữ đều phải ghen tị và khao khát.
Khi nàng ngồi vào bàn ăn tối, chiếc bàn tròn trải tấm khăn đã cũ kỹ từ ba ngày trước, ngồi đối diện với người chồng đang hào hứng reo lên khi mở nắp nồi súp: "A! Món bò hầm! Còn gì tuyệt vời hơn thế nữa chứ!", nàng lại mơ về những bữa tiệc thịnh soạn, về những bộ dao dĩa bằng bạc sáng loáng, về những tấm thảm dệt trang hoàng trên tường, khắc họa hình ảnh những nhân vật từ một thời đại xa xưa và những loài chim kỳ lạ giữa những khu rừng cổ tích. Nàng mơ về những món ăn ngon tuyệt được bày biện trên những chiếc đĩa tuyệt mỹ; mơ về những lời tán tỉnh âu yếm được thì thầm bên tai, để rồi nàng đón nhận chúng bằng một nụ cười bí ẩn trong khi thưởng thức miếng thịt cá hồi hồng tươi hay đôi cánh chim cút.
Nàng chẳng có lấy một bộ váy, một món trang sức nào, hoàn toàn trắng tay; và đó lại là những thứ duy nhất nàng hằng khao khát. Nàng cảm thấy dường như mình sinh ra chỉ để dành cho những thứ xa hoa ấy. Nàng khao khát biết bao được trở nên quyến rũ, được người đời ngưỡng mộ, được khao khát và săn đón.
Nàng có một người bạn giàu có, một người bạn cũ thuở còn học ở tu viện, nhưng nàng chẳng còn muốn đến thăm cô ấy nữa, bởi mỗi lần trở về nhà sau cuộc gặp gỡ ấy, nàng lại cảm thấy đau khổ khôn nguôi. Suốt cả ngày dài sau đó, nàng cứ thế khóc lóc thảm thiết, chìm đắm trong nỗi buồn tủi, sự tiếc nuối, nỗi tuyệt vọng và sự khốn cùng.
***************
- Một buổi tối nọ, chồng nàng trở về nhà với vẻ mặt đầy tự hào, tay cầm một phong bì lớn.
"Em xem này," chàng nói, "anh có thứ này dành cho em đây."
Nàng vội xé toạc phong bì và rút ra một tấm thiệp, trên đó in dòng chữ:
"Ngài Bộ trưởng Bộ Giáo dục cùng Phu nhân Georges Rampouneau trân trọng kính mời Ngài và Phu nhân Loisel tới tham dự buổi tiệc tại Tòa Bộ, vào tối thứ Hai, ngày 18 tháng 1."
Thay vì tỏ ra vui mừng như chồng nàng mong đợi, nàng lại quăng tấm thiệp mời xuống bàn một cách đầy bực bội, rồi lầm bầm:
"Anh muốn em làm gì với cái thứ này đây?"
"Nhưng em yêu à, anh cứ tưởng em sẽ thích lắm chứ. Em chẳng bao giờ chịu ra ngoài, và đây sẽ là một dịp tuyệt vời biết bao! Anh đã phải vất vả lắm mới xin được tấm thiệp này đấy. Ai cũng muốn đi cả; buổi tiệc này rất kén chọn khách mời, và họ chẳng phát nhiều thiệp cho giới nhân viên văn phòng đâu. Toàn bộ quan chức trong Bộ sẽ có mặt ở đó đấy."
Nàng trừng mắt nhìn chàng đầy giận dữ, rồi cất lời một cách thiếu kiên nhẫn:
"Thế anh định để em mặc gì nếu em đi dự tiệc đây?"
Chàng chưa từng nghĩ đến chuyện đó. Chàng ấp úng đáp:
"Thì... em cứ mặc bộ váy mà em vẫn hay mặc khi đi xem kịch ấy thôi. Anh thấy bộ đó đẹp lắm mà..."
Chàng bỗng khựng lại, sững sờ và đau khổ khi nhìn thấy vợ mình đang khóc. Hai giọt nước mắt to tròn chầm chậm lăn dài từ khóe mắt nàng xuống tận khóe môi. Chàng lắp bắp hỏi:
"Có chuyện gì thế? Có chuyện gì vậy em?"
Với nỗ lực phi thường, nàng kìm nén nỗi đau buồn và đáp lại bằng một giọng bình thản, trong khi tay lau đi đôi gò má đẫm lệ:
"Chẳng có gì cả. Chỉ là em không có cái áo nào đẹp, nên không thể đến dự bữa tiệc này được. Anh hãy nhường tấm thiệp mời của mình cho một người bạn nào đó mà vợ họ có quần áo tươm tất hơn em ấy."
Anh tỏ ra vô cùng bối rối, nhưng vẫn cố gắng thuyết phục nàng lần nữa:
"Để xem nào, Mathilde. Một chiếc váy tươm tất sẽ tốn khoảng bao nhiêu tiền nhỉ? Một chiếc váy mà em có thể mặc lại trong những dịp khác, kiểu dáng thật đơn giản thôi?"
Nàng trầm ngâm một lát, nhẩm tính chi phí, đồng thời cân nhắc xem nên đòi hỏi một khoản tiền bao nhiêu để không bị từ chối thẳng thừng hay khiến người chồng vốn tính toán chi li kia phải thốt lên vẻ kinh hãi.
Cuối cùng, nàng đáp lại một cách ngập ngừng:
"Em cũng không biết chính xác nữa, nhưng em nghĩ chừng bốn trăm franc là đủ."
Anh thoáng tái mặt, bởi anh đã dành dụm đúng khoản tiền ấy để mua một khẩu súng và tự thưởng cho mình một chuyến đi săn vào mùa hè năm sau, tại vùng ngoại ô gần Nanterre, cùng vài người bạn vẫn thường rủ nhau đến đó bắn chim sơn ca vào mỗi dịp Chủ nhật.
Tuy nhiên, anh vẫn nói:
"Được thôi, anh có thể đưa em bốn trăm franc. Nhưng em hãy cố chọn mua một chiếc váy thật đẹp nhé."
*****
- Ngày diễn ra buổi tiệc đang đến gần, và cô nàng Loisel dường như trở nên buồn bã, bồn chồn, đầy âu lo. Tuy nhiên, chiếc váy của nàng thì đã sẵn sàng. Một buổi tối nọ, chồng nàng hỏi:
"Có chuyện gì thế em? Ba ngày nay thấy em cư xử thật lạ lùng."
Nàng đáp: "Em buồn lắm vì mình chẳng có chút trang sức nào, dù chỉ là một viên đá nhỏ để đeo. Trông em sẽ thật rẻ tiền mất thôi. Em thà không đi dự tiệc còn hơn."
"Em có thể cài hoa mà," ông nói. "Vào thời điểm này trong năm, hoa đang rất thịnh hành. Chỉ với mười franc, em có thể mua được hai hoặc ba đóa hồng tuyệt đẹp rồi."
Nàng vẫn không thấy thuyết phục.
"Không; chẳng có gì nhục nhã hơn việc trông có vẻ nghèo hèn giữa một đám đông toàn những phụ nữ giàu sang."
"Em dại quá đi mất!" chồng bà kêu lên. "Hãy đến gặp cô bạn Forestier của em và mượn cô ấy vài món trang sức xem sao. Em đủ thân thiết với cô ấy để mượn cô ấy mà."
Nàng thốt lên một tiếng reo vui sướng.
"Đúng rồi! Em đã chẳng hề nghĩ ra điều đó."
- Ngày hôm sau, nàng đến nhà người bạn và kể cho cô ấy nghe nỗi phiền muộn của mình.
Bà Forestier đi đến chiếc tủ quần áo có gắn gương, lấy ra một chiếc hộp lớn, mang lại, mở nắp và nói với nàng Loisel:
"Em cứ chọn đi, bạn hiền."
Đầu tiên, nàng nhìn thấy vài chiếc vòng tay, rồi đến một chuỗi hạt ngọc trai, sau đó là một cây thánh giá vàng kiểu Venice nạm đá quý, với đường nét chế tác vô cùng tinh xảo. Nàng ướm thử những món trang sức trước gương, rồi ngập ngừng, chẳng nỡ rời xa chúng, chẳng nỡ trả chúng lại. Nàng cứ hỏi đi hỏi lại:
"Chị không còn món nào khác sao?"
"Có chứ. Nhưng mình không biết là em thích món nào."
Bỗng nhiên, trong một chiếc hộp bọc lụa satin đen, nàng phát hiện ra một chuỗi hạt kim cương tuyệt mỹ; trái tim nàng bắt đầu đập thình thịch với niềm khao khát mãnh liệt không thể kìm nén. Đôi tay nàng run rẩy khi cầm lấy nó. Nàng cài nó quanh cổ, bên ngoài chiếc váy cổ cao, rồi đứng lặng đi trong niềm ngây ngất khi ngắm nhìn chính mình.
Sau đó, nàng ngập ngừng hỏi với vẻ đầy lo âu:
"Chị có thể cho mình mượn món này được không? Chỉ riêng món này thôi?"
"Được chứ. Tất nhiên rồi."
Nàng vòng tay ôm lấy cổ người bạn, ôm chầm lấy cô đầy nồng nhiệt, rồi vội vã ra về cùng với báu vật của mình.
Ngày diễn ra buổi tiệc đã đến. Nàng Loisel đã gặt hái được một thành công rực rỡ. Nàng xinh đẹp hơn hết thảy những người phụ nữ khác, toát lên vẻ thanh lịch, duyên dáng, luôn mỉm cười và tràn ngập niềm vui. Tất cả đàn ông đều dán mắt nhìn bà, hỏi tên bà và tìm cách được giới thiệu làm quen. Mọi quan chức trong nội các đều muốn khiêu vũ điệu waltz cùng nàng. Ngay cả vị Bộ trưởng cũng đã để mắt tới nàng.
Nàng khiêu vũ thật cuồng nhiệt, đầy đam mê, say sưa trong niềm hoan lạc, quên đi tất cả giữa sự đắc thắng của nhan sắc, giữa vinh quang của thành công, và chìm đắm trong một đám mây hạnh phúc được dệt nên từ biết bao sự kính trọng, ngưỡng mộ, từ những khao khát vừa được khơi dậy, và từ cái cảm giác đắc thắng ngọt ngào biết bao đối với trái tim người phụ nữ.
- Nàng rời buổi tiệc khoảng bốn giờ sáng. Chồng nàng đã ngủ gật từ lúc nửa đêm trong một căn phòng chờ nhỏ vắng vẻ, cùng với ba quý ông khác có vợ đang vui chơi thỏa thích.
Ông khoác lên vai bà chiếc áo mà ông đã mang theo để nàng mặc khi ra ngoài, chiếc áo giản dị của đời sống thường nhật, với vẻ nghèo nàn tương phản gay gắt với sự sang trọng của chiếc áo váy dạ hội. Bà cảm nhận rõ điều đó và chỉ muốn chạy trốn đi thật nhanh, để không bị những người phụ nữ khác, vốn đang khoác lên mình những tấm áo lông thú đắt tiền, chú ý tới.
Loisel người chồng giữ nàng lại.
"Đợi một chút đã, ra ngoài trời lạnh thế này em sẽ bị cảm đấy. Để anh đi tìm một chiếc xe ngựa."
Nhưng cô nàng không chịu nghe lời anh, và chạy vụt xuống cầu thang. Khi cuối cùng họ cũng ra đến phố, họ chẳng tìm thấy chiếc xe nào cả, và bắt đầu đi tìm, vừa đi vừa gọi to những người đánh xe mà họ thấy lướt qua ở đằng xa.
Họ đi bộ về phía sông Seine trong nỗi tuyệt vọng, run lên vì lạnh. Cuối cùng, trên bến tàu, họ tìm thấy một trong những chiếc xe ngựa đêm cũ kỹ, loại xe mà người ta chỉ thấy ở Paris sau khi trời tối, cứ như thể chúng cảm thấy xấu hổ khi phải phơi bày vẻ tồi tàn của mình giữa ban ngày vậy.
Họ được thả xuống ngay trước cửa nhà trên phố Rue des Martyrs, và buồn bã bước lên những bậc thềm dẫn vào căn hộ của mình. Thế là tất cả đã chấm dứt, đối với cnàng. Còn anh thì chợt nhớ ra rằng mình phải có mặt tại văn phòng lúc mười giờ.
Đứng trước gương, nàng cởi bỏ lớp áo khoác trên vai, ngắm nhìn bản thân lần cuối cùng trong vẻ lộng lẫy huy hoàng. Nhưng bỗng nhiên, nàng thốt lên một tiếng kêu thất thanh. Chiếc vòng cổ đã không còn nằm trên cổ cô nữa!
"Có chuyện gì thế?" người chồng hỏi, lúc này anh đã cởi bỏ được một nửa bộ quần áo.
Cô quay về phía anh, mặt cắt không còn một giọt máu vì hoảng loạn.
"Em... em... em đã làm mất chiếc vòng cổ của bà Forestier rồi!"
Anh đứng bật dậy, thất thần.
"Cái gì!... Sao lại thế được!... Không thể nào!"
Họ lục tìm trong những nếp gấp của chiếc váy, trong lớp áo choàng, trong túi áo, tìm khắp mọi nơi. Nhưng họ chẳng thể nào tìm thấy nó.
"Em có chắc là mình vẫn còn đeo nó khi rời khỏi buổi dạ hội không?" anh hỏi.
"Có chứ. Em đã sờ thấy nó khi đang đứng ở phòng khách của Bộ."
"Nhưng nếu em làm rơi nó ngoài phố thì chúng ta hẳn đã nghe thấy tiếng nó rơi xuống đất rồi. Chắc chắn nó vẫn còn ở trong chiếc xe ngựa."
"Đúng rồi. Chắc là thế thật. Anh có nhớ số xe không?"
"Không. Còn em thì sao, em có để ý không?"
"Không."
Họ nhìn chằm chằm vào nhau, sững sờ. Cuối cùng, chàng Loisel lại mặc quần áo vào.
"Anh sẽ quay lại," anh nói, "đi dọc theo toàn bộ quãng đường chúng ta đã đi bộ, xem liệu có tìm thấy nó không."
Anh bước đi. Cô vẫn mặc nguyên bộ váy dạ hội suốt cả buổi tối, chẳng còn chút sức lực nào để đi ngủ; cô ngồi trên ghế, không đốt lò sưởi, tâm trí hoàn toàn trống rỗng.
Chồng cô trở về vào khoảng bảy giờ. Anh chẳng tìm thấy gì cả.
Anh đã đến sở cảnh sát, đến các tòa soạn báo để đăng tin treo thưởng, đến các hãng xe ngựa, đến bất cứ nơi nào mà dù chỉ một tia hy vọng mong manh nhất dẫn lối cho anh.
Cô chờ đợi suốt cả ngày dài, vẫn chìm trong nỗi tuyệt vọng trống rỗng y như trước khi tai họa kinh hoàng này ập đến.
Chàng Loisel trở về vào buổi tối, dáng vẻ hốc hác, xanh xao; anh vẫn chẳng tìm thấy gì.
"Em phải viết thư cho bạn em ngay," anh nói, "hãy bảo cô ấy rằng em đã làm gãy cái khóa của sợi dây chuyền và đang mang đi sửa. Việc đó sẽ giúp chúng ta có thêm thời gian để tìm kiếm."
Cô viết theo lời anh đọc.
Sau một tuần, họ đã hoàn toàn mất hết hy vọng.
Và Loisel, người dường như đã già đi đến năm tuổi, lên tiếng:
"Chúng ta phải tìm cách mua một món trang sức khác để đền cho cô ấy."
Ngày hôm sau, họ mang chiếc hộp đựng sợi dây chuyền đi, tìm đến cửa hàng kim hoàn mà tên tuổi được ghi ở mặt trong chiếc hộp. Người chủ tiệm lật sổ sách ra xem.
"Thưa bà, chính tôi không phải là người đã bán sợi dây chuyền đó; tôi chỉ đơn thuần là người cung cấp chiếc hộp này thôi."
Thế là họ đi hết từ cửa hàng kim hoàn này sang cửa hàng kim hoàn khác, tìm kiếm một sợi dây chuyền giống hệt sợi dây đã mất, cố gắng lục lọi trong trí nhớ, cả hai đều rã rời vì đau khổ và dằn vặt.
Tại một cửa hàng ở khu Palais Royal, họ tìm thấy một chuỗi kim cương trông có vẻ giống hệt thứ họ đang tìm kiếm. Nó có giá trị lên tới bốn mươi nghìn franc. Họ có thể mua nó với giá ba mươi sáu nghìn.
Thế là họ khẩn khoản nhờ người chủ tiệm đừng bán sợi dây chuyền đó trong vòng ba ngày tới. Họ cũng thỏa thuận với ông ta rằng ông sẽ mua lại sợi dây chuyền này với giá ba mươi tư nghìn franc nếu họ tìm lại được sợi dây chuyền kia trước khi tháng Hai kết thúc.
Chàng Loisel có sẵn mười tám nghìn franc là khoản thừa kế mà cha anh để lại. Anh sẽ phải vay mượn thêm số tiền còn thiếu.
Và thế là anh bắt đầu đi vay mượn: vay một nghìn franc từ người này, năm trăm từ người kia, năm đồng louis ở chỗ này, ba đồng louis ở chỗ nọ.
Anh viết giấy nợ, chấp nhận những thỏa thuận vay mượn đầy thiệt thòi, giao dịch với những kẻ cho vay nặng lãi và đủ mọi hạng người chuyên cho vay tiền.
Anh đã đánh đổi trọn phần đời còn lại của mình, mạo hiểm ký vào những giấy nợ mà chẳng hề biết liệu mình có bao giờ trả nổi hay không; và, trong nỗi khiếp đảm trước những thống khổ vẫn còn đang chờ đợi phía trước, trước nỗi bi ai tăm tối sắp ập xuống đầu, trước viễn cảnh phải chịu đựng mọi sự thiếu thốn về vật chất lẫn mọi sự giày vò về tinh thần, anh đã đi mua chiếc vòng cổ mới, rồi đặt lên quầy của người thợ kim hoàn số tiền ba mươi sáu nghìn franc.
Khi nàng Loisel mang chiếc vòng cổ đến trả, bà Forestier lạnh lùng nói: "Lẽ ra bà nên trả sớm hơn mới phải; biết đâu tôi lại cần dùng đến nó."
Trước sự nhẹ nhõm khôn xiết của người bạn, bà ấy đã không mở chiếc hộp ra xem. Nếu bà ấy phát hiện ra sự tráo đổi ấy, thì bà ấy sẽ nghĩ gì đây? Bà ấy sẽ nói gì đây? Liệu bà ấy có coi người bạn của mình là một kẻ trộm cắp chăng?
*****
- Kể từ đó, nàng Loisel nếm trải cuộc sống kinh hoàng của những kẻ cùng khổ. Nhưng nàng đã gánh vác vai trò ấy một cách đầy kiên cường. Món nợ khủng khiếp kia nhất định phải trả. Và nàng quyết tâm sẽ trả hết. Họ cho người hầu nghỉ việc; họ chuyển chỗ ở; họ thuê một căn gác xép tồi tàn dưới mái nhà.
Nàng bắt đầu làm quen với những công việc nhà nặng nhọc, những việc bếp núc đáng chán. Nàng rửa bát đĩa, làm sứt mẻ những ngón tay hồng hào khi cọ rửa những chiếc nồi dính đầy dầu mỡ và đáy chảo cáu bẩn. Nàng giặt giũ quần áo bẩn, áo sơ mi và giẻ lau, rồi đem phơi trên dây; sáng nào cũng xách rác xuống phố, rồi lại xách nước lên nhà, phải dừng lại ở mỗi chiếu nghỉ cầu thang để lấy hơi.
Và, ăn mặc như một người phụ nữ bình dân, nàng đi chợ mua rau quả, thực phẩm, thịt thà, tay xách chiếc giỏ, phải mặc cả từng chút một, chịu đựng những lời xúc phạm, và tranh giành từng đồng xu ít ỏi.
Mỗi tháng, họ phải thanh toán một số giấy nợ, gia hạn những món khác, hoặc xin thêm thời gian trả nợ.
Chồng nàng làm việc thêm mỗi buổi tối, làm sổ sách kế toán cho một người buôn bán, và thường thì, khi đêm đã khuya lắm, ông lại ngồi chép tay các bản thảo với thù lao năm xu một trang.
Và cuộc sống ấy cứ thế kéo dài suốt mười năm ròng.
Sau mười năm, họ đã trả hết nợ, tất cả, không còn thiếu một xu nào, dù phải chịu lãi suất cắt cổ của bọn cho vay nặng lãi cùng với khoản lãi kép chồng chất.
Giờ đây, trông Loisel đã già nua. Nàng trở nên rắn rỏi, thô ráp và chai sạn, hệt như mọi phụ nữ thuộc những gia đình nghèo khó khác. Với mái tóc chải qua loa, chiếc váy mặc lệch lạc, và đôi bàn tay đỏ ửng vì nước, bà nói năng to tiếng khi đang dội nước lau sàn nhà.
Nhưng đôi khi, vào những lúc chồng đi làm ở văn phòng, nàng lại ngồi bên cửa sổ và hồi tưởng về buổi dạ hội xa xưa ấy, cái đêm mà nàng đã đẹp lộng lẫy và được biết bao người ngưỡng mộ.
Chuyện gì sẽ xảy ra nếu nàng không đánh mất sợi dây chuyền kia nhỉ? Ai mà biết được, ai mà biết được chứ? Cuộc đời thật kỳ lạ, thật trớ trêu biết bao! Chỉ cần một điều nhỏ nhoi thôi cũng đủ để khiến người ta rơi vào cảnh khánh kiệt hoặc được cứu vớt!
Một ngày Chủ nhật nọ, khi đang dạo bước trên đại lộ Champs-Élysées để thư giãn sau một tuần làm việc vất vả, bỗng nhiên nàng nhìn thấy một người phụ nữ đang đi dạo cùng một đứa trẻ. Đó chính là bà Forestier, vẫn trẻ trung, vẫn xinh đẹp và vẫn đầy quyến rũ như xưa.
Lòng Loisel bỗng dâng trào bao cảm xúc. Liệu nàng có nên bắt chuyện với cô ấy không? Có chứ, tất nhiên rồi. Và giờ đây, khi món nợ đã được trả xong, nàng sẽ kể cho cô ấy nghe tất cả. Tại sao lại không chứ?
Nàng bước lại gần cô ấy.
"Chào buổi sáng, Jeanne."
Người kia, sửng sốt khi thấy một người phụ nữ tầm thường như thế lại gọi mình một cách thân mật đến vậy, đã không nhận ra nàng. Cô ấy lắp bắp:
"Nhưng... thưa bà... tôi không hiểu. Chắc bà đã nhầm người rồi."
"Không, tôi là Mathilde Loisel đây."
Cô bạn nàng thốt lên một tiếng kêu kinh ngạc.
"Ôi!... Mathilde tội nghiệp của tôi ơi, trông bà thay đổi quá nhiều!..."
"Phải, tôi đã phải trải qua những tháng ngày gian khó kể từ lần cuối gặp bà, và biết bao nỗi cơ cực... tất cả chỉ vì bà mà ra!..."
"Tôi ư? Sao lại có chuyện đó được?"
"Bà còn nhớ chiếc vòng cổ kim cương mà bà đã cho tôi mượn để đeo đi dự tiệc ở Bộ chứ?"
"Nhớ chứ. Thế thì sao nào?"
"Thì... tôi đã làm mất nó rồi."
"Ý bà là sao? Bà đã mang nó trả lại cho tôi rồi cơ mà."
"Tôi đã mang trả cho bà một chiếc khác y hệt như thế. Và chúng tôi đã phải mất mười năm trời để trả tiền mua nó. Thật chẳng dễ dàng gì, vì chúng tôi chẳng có bao nhiêu cả. Nhưng cuối cùng thì mọi chuyện cũng đã qua, và tôi cảm thấy vô cùng nhẹ nhõm."
Bà Forestier sững sờ.
"Bà nói rằng bà đã mua một chiếc vòng cổ kim cương để đền cho chiếc của tôi ư?"
"Phải; hồi đó bà không nhận ra sao? Chúng trông rất giống nhau mà."
Và nàng mỉm cười với niềm hân hoan đầy kiêu hãnh và ngây thơ.
Bà Forestier, vô cùng xúc động, nắm lấy cả hai tay nàng.
"Ôi, Mathilde tội nghiệp của tôi! Chiếc vòng của tôi chỉ là đồ giả thôi mà! Nó đáng giá nhiều nhất cũng chỉ năm trăm franc là cùng!..."
Tóm tắt câu chuyện :
Để tóm tắt tác phẩm "Sợi dây chuyền" của Guy de Maupassant, hãy lưu ý những điểm chính sau:
Mathilde Loisel, một phụ nữ thuộc tầng lớp trung lưu, luôn mơ ước về một cuộc sống xa hoa và cảm thấy bất mãn với cuộc sống giản dị hiện tại của mình.
Chồng cô, ông Loisel, đã tạo bất ngờ cho cô bằng một tấm thiệp mời tham dự một buổi dạ hội danh giá.
Để trông thật giàu sang, Mathilde đã mượn một sợi dây chuyền kim cương tuyệt đẹp từ người bạn giàu có của mình, bà Forestier.
Sau buổi dạ hội, Mathilde phát hiện sợi dây chuyền đã bị đánh mất; vợ chồng cô phải sống trong cảnh nghèo khó suốt mười năm trời để trả món nợ vay mượn nhằm mua một sợi dây khác đền cho người bạn.
Trong một cái kết đầy bất ngờ, Mathilde mới hay rằng sợi dây chuyền gốc chỉ là đồ giả, có giá trị thấp hơn nhiều so với những gì họ từng tưởng.
Câu chuyện khám phá các chủ đề về thói phù phiếm, lòng kiêu hãnh và những thực tế nghiệt ngã của cuộc đời.
OH! MY GOD
TRỜI ƠI LÀ TRỜI
Chồng – “Alo?”
Vợ – “Anh yêu, em đây. Anh đang ở câu lạc bộ à?”
Chồng – “Ừ.”
Vợ – “Tuyệt quá! Em đang ở trung tâm thương mại, cách chỗ anh hai dãy phố thôi. Em vừa nhìn thấy một chiếc áo khoác lông chồn tuyệt đẹp. Nó lộng lẫy vô cùng luôn!! Em mua nó được không anh?”
Chồng – “Giá bao nhiêu?”
Vợ – “Chỉ 1.500 đô la thôi.”
Chồng – “Ừ, được rồi, em cứ mua đi, nếu em thích nó đến thế…”
Vợ – “À, mà em cũng ghé qua đại lý Mercedes và xem mấy mẫu xe đời 2026. Em thấy một chiếc mình cực kỳ ưng ý. Em đã nói chuyện với nhân viên bán hàng rồi, anh ấy đưa ra một mức giá rất hời… và vì đằng nào mình cũng cần đổi chiếc BMW đã mua năm ngoái rồi…”
Chồng – “Anh ta nói giá bao nhiêu?”
Vợ – “Chỉ 60.000 đô thôi…”
Chồng – “Được, nhưng với mức giá đó thì anh muốn chiếc xe phải có đầy đủ mọi options đấy nhé.”
Vợ – “Tuyệt quá! Nhưng trước khi cúp máy, còn một chuyện nữa…”
Chồng – “Chuyện gì dzậy ?”
Vợ – “Nghe có vẻ là một khoản tiền lớn, nhưng em vừa đối chiếu lại tài khoản ngân hàng của anh và… sáng nay em có ghé qua văn phòng môi giới bất động sản, em lại thấy ngôi nhà mà hai vợ chồng mình từng đến xem năm ngoái. Nó đang được lên list rao bán đấy!! Anh nhớ không? Ngôi nhà có hồ bơi, khu vườn kiểu Nhật, khuôn viên công viên rộng cả mẫu Anh, lại nằm ngay sát bãi biển nữa đó.”
Chồng – “Họ ra giá bao nhiêu?”
Vợ – “Chỉ 450.000 đô thôi – một mức giá quá hời… mà em thấy trong tài khoản ngân hàng của mình cũng có đủ số tiền đó để chi trả…”
Chồng – “Vậy thì em cứ mua đi, nhưng chỉ trả giá chừng 420.000 đô thôi nhé. Được không?”
Vợ – “Được thôi anh yêu… Cảm ơn anh nhé! Gặp anh sau nha!! Em yêu anh nhiều lắm!!!”
Chồng – “Tạm biệt… Anh cũng yêu em…”
- Người đàn ông cúp máy, gập chiếc điện thoại lại, rồi giơ tay lên trong khi vẫn cầm chiếc điện thoại và la to hỏi tất cả những người đang có mặt ở đó: “Có ai biết chiếc điện thoại này là của ai không?”